30 september 2015

Het getuigenverhoor

Het kan zijn dat u opgedragen wordt om de stellingen die u hebt ingenomen in uw dagvaarding of conclusie te bewijzen. Dat kunt u doen door middel van een getuigenverhoor.

Getuigenverhoor

Als besloten is dat een partij bewijs mag leveren door middel van een getuigenverhoor, dan zal de rechter een datum voor het getuigenverhoor vaststellen. Dit zal de rechter in een tussenvonnis doen. In dat tussenvonnis staat dat degene die het bewijs moet leveren door het getuigenverhoor, een akte moet indienen. In die akte moet worden beschreven wie er gehoord zullen worden (naam en adres). Ook moet aangegeven worden wanneer de getuigen, u en de tegenpartij verhinderd zijn (verhinderdata). Die verhinderdata moet u dus opvragen bij de wederpartij. Als die niets van zich laat horen, dan zet u dat in uw akte.

Let u erop dat de door u op te roepen getuigen ook daadwerkelijk een verklaring kunnen afleggen over zaken die zij zelf hebben waargenomen. Een getuige die alleen dingen van horen zeggen heeft kan geen bewijs voor u opleveren. Ook is het handig om alvast te weten wat de getuige gaat verklaren. U hebt er immers niets aan als de getuige alleen maar tegen u getuigt omdat de getuige op de hand van uw wederpartij is.

Nadat uw akte binnen is bij de rechtbank, zal er een datum worden bepaald waarop het getuigenverhoor daadwerkelijk zal plaatsvinden. Als u nog niet de namen en woonplaats van de getuigen in uw akte hebt opgenomen, dan bepaalt de wet dat u die gegevens uiterlijk een week voorafgaand aan het getuigenverhoor alsnog moet doen.

Getuigen oproepen

Zodra de datum bekend is, moet u de getuigen oproepen. Het verdient aanbeveling om de getuigen op te roepen door middel van een aangetekende brief. Op die manier kunt u, als de getuige niet verschijnt, aantonen dat u de getuige wel degelijk heeft opgeroepen. Neemt u de brief waarmee u de getuige heeft opgeroepen dus mee naar het getuigenverhoor, om dit te kunnen bewijzen. Overigens is de getuige verplicht om te verschijnen. Doet de getuige dit niet, dan zal de rechter een nieuwe datum bepalen voor het getuigenverhoor en daarbij bepalen dat u de getuige moet oproepen door middel van een deurwaardersexploot. De deurwaarder moet dan dus de oproepingsbrief aan de getuige betekenen. Verschijnt de getuige dan weer niet, dan kan hij door de sterke arm worden opgehaald. Om een mogelijk extra getuigenverhoor te voorkomen, zou u er dus voor kunnen kiezen om de getuigen direct op te roepen door middel van een deurwaardersexploot. Hoe dan ook, het is voor de getuige verplicht om te verschijnen bij het getuigenverhoor. In uw brief aan de getuige meldt u uiteraard wanneer het getuigenverhoor is. Ook meldt u welke stellingen u wenst te bewijzen. Tenslotte bepaalt de wet dat u gehouden bent om de getuige erop te wijzen dat deze verplicht is om te verschijnen.

Gang van zaken tijdens getuigenverhoor

Ervan uitgaande dat (uiteindelijk) de opgeroepen getuigen wel zullen verschijnen, kan het getuigenverhoor van start gaan. Nadat de partijen de zittingszaal zijn binnengekomen, zal de rechter of griffier aanwijzen waar de partijen mogen gaan zitten. De eisende partij zit rechts, de gedaagde links en de getuigen (één tegelijk) nemen plaats in het midden. Nadat is vastgesteld wie er allemaal aanwezig zijn, zal de rechter de getuige beëdigen. Dit door middel van het afleggen van de eed of de belofte. De eed wordt afgelegd door gelovige personen, die twee vingers van de rechterhand opsteken en, nadat de rechter hen erop heeft gewezen dat ze de waarheid moeten vertellen, stellen: ” zo waarlijk helpe mij God almachtig”. Getuigen die de belofte afleggen stellen: “dat beloof ik”.

Als de getuige is beëdigd, zal de rechter vragen stellen aan de getuige. Vervolgens is de partij aan de beurt die het bewijs moet leveren. U kunt de getuige alle vragen stellen die u wenst, behalve als de vragen suggestief of irrelevant zijn. De rechter zal dan ingrijpen. Bereid u dus goed voor op het getuigenverhoor en vraag u vooraf goed af welke vragen u de getuige wilt stellen. Noteer deze ook, zodat u geen vragen vergeet. Stel ook vooral open vragen. Dit is lastig genoeg en lijkt in niets op de getuigenverhoren die u op de (Amerikaanse) televisie ziet.

Nadat de partij die het bewijs moet leveren aan de beurt is geweest om vragen te stellen, is het de beurt aan de tegenpartij. Ook die mag vragen stellen aan de getuige. Als deze klaar is, zal de rechter de verklaring van de getuige uitprinten en door de getuige laten ondertekenen. Als er meerdere getuigen zijn, komen die aansluitend aan de beurt. Als alle getuigen geweest zijn, zal de rechter het getuigenverhoor sluiten.

Let u erop dat een getuige er recht op heeft dat zijn gemaakte kosten vergoed worden. Dit heet de taxe. Het gaat dan om reiskosten, maar ook gemiste omzet als u een zelfstandige als getuige hebt laten horen. Alhoewel de rechter het vaak allemaal wel bij het redelijke zal laten, is het toch goed om te weten dat de taxe aardig op kan lopen.

Hoor en wederhoor

Een belangrijk uitgangspunt in ons rechtssysteem is het beginsel van hoor en wederhoor. Bij het getuigenverhoor komt dit tot uitdrukking in het feit dat beide partijen de mogelijkheid moeten hebben tot het horen van getuigen. De andere partij mag dus, nadat de ene partij een getuigenverhoor heeft gehad, aangeven dat ook zij een getuigenverhoor wenst. Dat getuigenverhoor van de andere partij gaat op precies dezelfde wijze als hierboven beschreven. Het getuigenverhoor van de andere partij wordt ook wel de ‘contra-enquête’ genoemd. De andere partij kan dit getuigenverhoor gebruiken om tegenbewijs te leveren tegen de stellingen van de eerdere getuigen. Het is echter geen verplichting. Men mag ook af zien van de contra-enquête.

Na het getuigenverhoor

Na afloop van het getuigenverhoor krijgt u de verklaringen op schrift toegestuurd. Dit is het proces-verbaal van het getuigenverhoor. Veelal hebt u dan de mogelijkheid om de getuigenverklaringen nader te duiden, door middel van een ‘conclusie na enquête’. In die conclusie wordt beschreven waarom u vindt dat u geslaagd bent in het aan u opgedragen bewijs. De tegenpartij mag natuurlijk ook een conclusie nemen en het zal niet verbazen dat die juist het tegendeel zal stellen. De kans is groot dat na de conclusie van enquête een eindvonnis gewezen zal worden. Deze conclusie is dan dus de laatste in het proces. Realiseert u zich dit goed.

Zelf procederen

Ook ingeval van zelf procederen is het heel goed mogelijk om het getuigenverhoor zelf te doen. Voor diegenen die zelf procederen hebben wij een handleiding procederen geschreven. Daarin staat iedere stap in de juridische procedure uitgelegd. Mocht u nog aanvullende vragen hebben, neemt u dan gerust contact met ons op. Of leest u onze artikelen over diverse juridische onderwerpen.